Caroline Aaron, Alan Alda, Woody Allen, Claire Bloom, Mia Farrow, Joanna Gleason, Anjelica Huston, Martin Landau, Jenny Nichols, Jerry Orbach, Sam Waterston
GENRE
Komedie, Drama
CV·FILM KIJKADVIES
16
Volwassen thematiek
BEKEKEN
964 keer
LEZERSWAARDERING
9
(1 stem)
(9) [1 stem]
Crimes and Misdemeanors
De ogen van God zijn altijd op ons gericht
Door Ruben Bazuin, geplaatst op 04-09-2009
Geachte meneer Allen (of mag ik Woody zeggen?),
Ik weet nog goed waar en wanneer ik Crimes and Misdemeanors voor het eerst zag. Het was in een klein zaaltje van een filmhuis dat een themaweek gewijd had aan uw werk. Toen een vriend van me na afloop vroeg wat ik er van gevonden had, kon ik haast niets uitbrengen, sprakeloos als ik was van wat ik net gezien had.
Want weet u, in mijn ogen is Crimes and Misdemeanors een complete film. Vrijwel alles eraan klopt. Neem bijvoorbeeld de manier waarop u het verhaal vertelt. Het naast elkaar laten bestaan van twee verhaallijnen die uiteindelijk samenkomen is iets dat al voor uw tijd gebruikt werd in films en ook vast nog veel vaker terug zal komen, maar de manier waarop u dit invult is erg knap. Beide verhaallijnen vertellen over mannen - in dit geval Martin Landau en uzelf - die bepaalde morele keuzes moeten maken. U laat Landau een erg ingrijpende keuze maken, als de gerespecteerde wetenschapper en liefhebbende familieman Judah Rosenthal, die al twee jaar een verhouding heeft. Wanneer zijn minnares dit - samen met de door hem begane financiële ‘misstappen’ - openbaar wil maken, weet hij al gauw niet meer wat te doen. Hij wordt heen en weer geslingerd tussen wat hij weet dat goed is en het moordzuchtige advies van zijn jongere broer.
Zelf speelt u Clifford Stern, een documentairemaker van het soort ‘stervende kinderen in Ethiopië’, met nauwelijks betaald werk en deelgenoot van een huwelijk dat alleen op papier nog bestaat. Wanneer uw zwager u een goedbetaalde klus aanbiedt moet u kiezen: óf trouw zijn aan uw idealen, óf eens een mooie smak geld verdienen. Daarnaast komt u tijdens het filmen ook nog eens een aantrekkelijke vrouw tegen.. terwijl u getrouwd bent. Ok, toegegeven, dit is net zo’n ingrijpende keuze als die van Martin Landau, maar u hebt uw verhaallijn volgestopt met allerlei komische dialogen en gebeurtenissen, waardoor het een stuk ‘lichter’ overkomt.
Iets dat opviel en ik me afvroeg: is de film soms een beetje autobiografisch? Judah is als Joodse jongen - net als u - streng religieus opgevoed. Hij heeft altijd geleerd dat God alles ziet. ‘De ogen van God zijn altijd op ons gericht’. Hij ziet de rechtvaardigen en de zondigen. De een zal beloning ontvangen, de ander bestraffing. Wellicht heeft u net zo’n opvoeding genoten. Wanneer Judah ouder en een man van de wetenschap geworden is, is hij voor z’n gevoel ‘voorbij’ dit alles gekomen. Toch vraagt hij zich nog wel eens af wat er waar is van al die verhalen. Dat is me nogal een gewichtige vraag. U behandelt sowieso meer van dergelijke onderwerpen en vragen. In bepaalde passages gaat het bijvoorbeeld over verschillen in wereldbeschouwing: het zien van de wereld als onbarmhartigheid en gespeend van enige morele structuur tegenover het zien van de wereld als gestuurd door een hogere macht, een plek waar vergeving bestaat. Karakters maken opmerkingen als: ‘Denk je dat God dit niet zal zien?’, ‘Moet alles logisch te verklaren zijn?’ en ‘Als iemand ervoor kiest zich niet te storen aan de ethische gevolgen van een slechte daad, dan gaat hij/zij vrijuit’. Ik weet niet of het uw bedoeling was, maar dit is het soort materie dat een mens, of hij/zij nu wel of niet een geloof aanhangt, aan het denken zet. Prima stof voor een discussie!
Meneer Allen, u bent een van de oudste nog in leven zijnde filmmakers, wat bijzonder is. Ik hoef u dit niet meer te vertellen, maar wat was u in de jaren ’70 en ’80 van de vorige eeuw op dreef! Met Annie Hall en Manhattan (om maar wat voorbeelden te noemen) heeft u toen echt een paar pareltjes gemaakt. Wat betreft vandaag de dag: het siert u dat u ieder jaar nog trouw een of meerdere films maakt, ook al is de ontvangst vaak wat lauw (laat ik positief zijn: dat komt wellicht doordat mensen nu weten wat ze aan u hebben).
Goed, ik zal niet meer tijd van u roven, maar ga afsluiten met te zeggen dat al maakt u nooit meer een film van het niveau van uw hoogtijdagen, ik weet dat u ooit Crimes and Misdemeanors heeft gemaakt. En daar mag iedereen u dankbaar voor zijn.
Hoogachtend,
Ruben Bazuin
(9) [1 stem]
REAGEREN
Reageer op deze recensie of plaats je eigen recensie van deze film! (alleen voor geregistreerde bezoekers)
Ben je nog niet geregistreerd? Meld je dan hier aan (gratis). Je ontvangt dan gelijk de
e-nieuwsbrief van BlikOpOneindig, zodat je op de hoogte blijft van nieuwe filmrecensies en artikelen op de site. Ben je al wel
geregistreerd bezoeker, maar heb je nog niet ingelogd? Dan kun je dat hier alsnog doen: