|
|
|
(8.6) [20 stemmen] 
|
|
|
|
Festen
|
Festen - Over een verschrikkelijk familiegeheim
|
|
Door Lammert Kamphuis, geplaatst op 16-05-2008
|
|
|
Het zal je maar gebeuren. Je viert je zestigste verjaardag met al je vrienden en familie en tijdens het diner onthult je oudste zoon het verschrikkelijke en weggestopte familiegeheim. Het overkomt Helge in de film Festen.
|
|
De film is gemaakt door Thomas Vinterberg. Hij is een van de opstellers van ‘Dogma 95’. Dit is een manifest, opgesteld door Scandinavische regisseurs, dat zuivere en pure films propagandeert. Dit houdt in dat alles op locatie wordt gefilmd, er niet achteraf aan het geluid wordt gerommeld, er met handcamera en zonder statief wordt gefilmd, er geen oppervlakkige actie in mag voorkomen (dus geen moord en wapens) en nog enkele van dit soort zuiverheidsgeboden. Vinterberg heeft dit manifest oorspronkelijk opgesteld met Lars von Trier (Dogville, Breaking The Waves, Dancer in the Dark- allemaal films die niet volgens het manifest zijn gemaakt). De wijze waarop Festen is gemaakt, geeft je als kijker het idee één van de gasten van dit bijzondere familiefeest te zijn. Dit gevoel ontstaat doordat de handcamera nooit helemaal stil staat en op ooghoogte van de acteurs wordt gehouden, net alsof je er bij bent. Naast deze manier van filmen zijn de andere beelden juist gefilmd vanuit stilstaande beveiligingscamera’s. Hierdoor voel je je tegelijkertijd een voyeurist, die dingen ziet die niet voor zijn of haar ogen bestemd zijn. Er wordt door deze twee manieren van filmen een vreemde spanning bij de kijker opgewekt. Ik lijk wel een van de gasten te zijn die niet weg kan bij dit feest, maar eigenlijk ben ik ook weer een stiekemerd, die meedoet aan iets waar die helemaal niets mee te maken heeft; in dit geval een walgelijk familieverhaal.
Helge, een deense pater familias geeft in zijn landhuis een feest ter ere van zijn zestigste verjaardag. Van zijn vier kinderen leven er nog maar drie, omdat kort voor dit feest Linda, de oudste dochter en tweelingzus van Christian, zelfmoord heeft gepleegd. Christian heeft nog een zus, Helene, en een broer, Michael. Michael was eigenlijk niet uitgenodigd op dit feest, omdat hij niet aanwezig was op de begrafenis van zijn zus. Dat Michael en Christian broers zijn, kun je je bijna niet voorstellen. Christian is rustig en bedachtzaam, terwijl Michael een agressieve, xenofobe man is zonder enige zelfbeheersing. Iets wat zijn vrouw Mette kan beamen en ook Gbatokai, de donkere vriend van zijn zus Helene. Christian komt daarentegen ingetogen over. Dit komt wellicht ook doordat hij deze dag aangrijpt om de waarheid over zijn vader en plein public te verkondigen. Tijdens het diner staat hij op om zijn toespraak te houden en herinnert zijn vader aan hun verschrikkelijke verleden. Iemand die het feest op zo’n manier verstoort, maakt zichzelf vanzelfsprekend niet erg geliefd. De rest van de gasten wil zo snel mogelijk van Christian af en verklaart hem voor gek. Gelukkig helpt de chef-kok mee aan het plan van Christian, zodat niemand uit het huis kan en Christian nog meerdere keren zijn verhaal kan vertellen. Ondertussen wil dan iedereen Christian weg hebben. Zelfs zijn broer Michael mishandelt hem en probeert hem vast te binden in het bos. De tegenstand blijft totdat Christians verhaal vanuit onverwachtse hoek kracht wordt bijgezet. Hierna kan men niet anders dan Christian geloven en zo wordt Helges zestigste verjaardag tevens de dag waarop iedereen zich van hem afkeert. Zo erg dat zijn zoon Michael hem tot diep in de nacht mishandelt.
Festen is een prachtige, originele en mooie film, waarbij het acteerwerk van een bijzonder hoog niveau is. Het is wel een film die erg zwaar op je maag ligt en de dagen na het kijken ervan in je hoofd blijft spoken. Ga de film dus niet kijken de dag voor je bruiloft of een andere feestelijke gelegenheid. Daarnaast is de film op momenten ook zeer komisch, een bijzondere combinatie.
Hoe kan het nu dat deze film zo hoog staat in de lijst Most Redeeming Movies?
Ik denk dat hier verschillende verklaringen voor zijn. De eerste verklaring heeft er mee te maken dat ook films waarin de diepe duisternis van het menselijke leven wordt getoond redeeming kunnen zijn. Deze films laten je de duistere kant van de mens zien. Een kant waar we niet graag aan herinnerd worden, maar die we wel herkennen bij onszelf. Op deze manier kan het kijken van zo’n film ons de noodzaak van vergeving duidelijk voor ogen stellen. Ook de vergeving van onze eigen duistere kanten. Het ervaren van diepe duisternis doet ons smachten naar het Licht.
Een andere verklaring gaat meer over de manier waarop in deze film de bevrijding van de leugen wordt bereikt en getoond. Op plekken waar de leugen zo’n allesvernietigend uitwerking heeft als in deze film, moet de waarheid geopenbaard worden. De waarheid die ons vrij maakt, zoals Christians naamgenoot Christus ons leerde. Want dat de leugen hier te lang aan het woord is geweest, blijkt uit alles. Christian vertelt de verschrikkelijke waarheid en bevrijdt zichzelf en de rest van de familie van het leven in een leugen. Dat zijn bekentenis hem veel pijn en moeite kost, is duidelijk, maar de overwinning van de waarheid voelt uiteindelijk als een echte bevrijding.
Het lijkt er in de film even op dat na de overwinning van de waarheid er ook nog naar een verzoening wordt toegewerkt. Maar deze blijft uiteindelijk uit. De slechterik wordt verbannen en het slachtoffer aanvaard. De vraag naar vergeving en verzoening blijft hierdoor expliciet buiten de film, maar wordt door de afwezigheid ervan toch gesteld.
|
|
|
|
(8.6) [20 stemmen]
|
|
|
|
REAGEREN
Reageer op deze recensie of plaats je eigen recensie van deze film!
(alleen voor geregistreerde bezoekers)
Ben je nog niet geregistreerd? Meld je dan hier aan (gratis). Je ontvangt dan gelijk de
e-nieuwsbrief van BlikOpOneindig, zodat je op de hoogte blijft van nieuwe filmrecensies en artikelen op de site. Ben je al wel
geregistreerd bezoeker, maar heb je nog niet ingelogd? Dan kun je dat hier alsnog doen:
|
|
|
|
|
REACTIES
|
|
|
Reactie door F J op 17-11-2008 om 13:44:47
|
|
heel erg onplezierig, maar wel erg goed
|
|
|
Reactie door Myrthe Berkheij op 04-08-2008 om 16:40:35
|
|
Tja, dit was een heel goeie film...maar kom op: toch zeker zeker niet de beste???
|
|
|
