Amadeus 2

Waardering:

0.0   (0)

In zijn boekje De vrijgevige God haalt de Amerikaanse predikant Tim Keller de film Amadeus aan als illustratie van de gelijkenis van de verloren zoon: het ene kind van God is vlijtig, deugdzaam maar middelmatig. Het andere is chaotisch, onverstandig maar geniaal. Ik moet bekennen dat ik deze 25 jaar oude film over het leven van Mozart nog nooit had gezien, maar ik heb de schade ingehaald. Ik heb wel wat gemist.Voor de historische betrouwbaarheid zullen we onze hand maar niet in het vuur te steken. De film schuift - net als Shakespeare in Love en Finding Neverland - het ware leven van een beroemd artiest en enkele van zijn beroemde werken in elkaar. De film Amadeus is gebaseerd op het toneelstuk van Peter Shaffer en dat toneelstuk is ook weer een constructie van de volwassen jaren van de beroemde componist. Het was een wonderkind zoals de geschiedenis er maar weinig heeft gekend, maar als volwassene moet de man geleden hebben aan een gebrek aan geld, gezondheid en waardering. Hij stierf een vroege en tragische dood. De film stelt hem dan ook voor als een soort rock ‘n’ roll legende: een bizar talent met tegendraadse en verkwistende manieren, populair, maar in feite een beetje een flapdrol.  Mozart's tegenpool in de film is de Italiaanse componist Salieri, die zich met grote ernst en ijver, maar ook met een veel geringer talent heeft opgewerkt tot hofcomponist van de Oostenrijkse keizer. Salieri is een vroom man die God belooft het leven van een heilige te leven als Hij hem zegent met een succesvolle muzikale carrière. En dat lukt aardig. Totdat Mozart langskomt. Een snotaap die achteloos de meest verrukkelijke muziek uit zijn mouw schudt, die composities die hij voor het eerst hoort naspeelt en tussen neus en lippen door verbetert, die op handen wordt gedragen ondanks zijn ongepaste gedrag.  Salieri kan niet begrijpen dat God de Vader zijn hardwerkende zoon in de schaduw stelt van deze nieuwkomer die nooit serieus lijkt te kunnen zijn. Salieri raakt verbitterd en spant in het geniep samen tegen Wolfgang, die in al zijn naïviteit oprechte bewondering heeft voor het werk van de hofcomponist. Tegengewerkt door het establishment vergaart Mozart nauwelijks inkomen en raakt aan lager wal. En dat brengt Salieri weer tot inkeer omdat hij inziet dat hij een goddelijke genade in Mozart helpt te verkwisten. Intussen rijst de vraag: is Salieri nog op tijd of jaagt hij Mozart de dood in?  Een mooi vormgegeven drama, zowel in de regie, de productie en de acteurs, met heel goede vragen die de Bijbel ook kent: waarom gaat het de goeden anders dan ze willen en de anderen goed? Houdt de Vader minder van de hardwerkende gehoorzame of van de ijdele ongehoorzame zoon? Het is waarschijnlijk vooral de film en misschien het toneelstuk dat deze vragen stelt, niet Mozarts leven zoals het echt was. Maar het is een prachtig verhaal geworden met een prachtige extra dimensie (of het nu je ding is of niet):  het werk van Mozart zelf. Zoals een deel van het succes van The Lord of the Rings misschien te danken is aan de hemelse schoonheid van de Nieuw-Zeelandse natuur, is het misschien de hemelse schoonheid van die prachtige muziek die er aan bijdroeg dat Amadeus niet minder dan 8 Oscars in de wacht sleepte.